Różnice między językiem angielskim brytyjskim a amerykańskim

Ze względu na ogromną powszechność języka angielski, posiada on wiele wariacji uzależnionych geograficznie. Język angielski ewoluował w odmianę kanadyjską, australijską, indyjską, nigeryjską czy irlandzką. Jednak to właśnie różnice pomiędzy językiem używanym w USA i UK ciekawią nas najbardziej.

różnice w języku angielskim amerykańskim a brytyjskim

A zatem, jakie są różnice pomiędzy językiem angielskim brytyjskim a amerykańskim? Czym różni się akcent amerykański od akcentu brytyjskiego? Jak różni się słownictwo i pisownia, wymowa i gramatyka? Nie przestawaj czytać, a na pewno się dowiesz.

Czym różni się brytyjski angielski od amerykańskiego w kwestii artykulacji?

Jedną z bardziej wyrazistych różnic jest różnica w wymowie dźwięku r. W brytyjskiej odmianie języka angielskiego, w standardowej brytyjskiej wymowie – RP – Received Pronunciation, dźwięk r jest często stłumiony, szczególnie na końcu wyrazów (tak zwane r-dropping).

Car  /ˈkɑː/

Father /ˈfɑ:ðə/

Letter /ˈlɛtə/

Akcent amerykański, natomiast charakteryzuje wyraziste r (r-retaining). Nie jest to jednak nasze polskie r. Do poprawnej wymowy amerykańskiego dźwięku używamy głównie środkowej części języka, który powinien być lekko zaokrąglony oraz uniesiony w kierunku podniebienia, a jednocześnie nie powinien go dotykać.

Car  /ˈkɑːr/

Father /ˈfɑðər/

Letter /ˈlɛtər/

Warto jednak podkreślić, że w Stanach Zjednoczonych występują rozmaite dialekty języka, a wymowa r znacznie różni się w zależności od obszaru. Na przykład na zachodnim wybrzeżu będzie bardziej zbliżona do tej brytyjskiej.

Wymowa r to jedna z najbardziej charakterystycznych różnic pomiędzy angielskim używanym w USA i UK. Inną różnicą w wymowie jest długość samogłosek. Podczas gdy brytyjski angielski ma tendencję do wydłużania niektórych samogłosek, amerykański angielski na ogół będzie je skracał. Dla zobrazowania, podczas gdy w wymowie brytyjskiej powiemy /tri:/ (tree), /ni:d/ (need), /ʃu:/ (shoe), w Stanach Zjednoczonych częściej usłyszymy: /tri/, /nid/, /ʃu/.

Pozostałe różnice pomiędzy wymową dotyczą między innymi artykulacji dźwięku /t/, która w brytyjskiej wymowie po samogłosce i przed spółgłoską jest zazwyczaj miękka, a w amerykańskim może być twardsza.

Jeśli masz ochotę posłuchać więcej na temat różnic w angielszczyźnie i posłuchać odmiennych akcentów, zapraszam do podcastu „Ten sam język, a jakby inny?”, a więcej w temacie wymowy języka angielskiego dowiesz się podcastu „Akcenty, dialekty i Peaky Blinders”.

Różnice pomiędzy angielskim amerykańskim i brytyjskim – intonacja

Różnica między intonacją w brytyjskim i amerykańskim polega głównie na zmienności tonacji w zdaniu. Zastanawiasz się, co sprawia, że język brytyjski charakteryzuje się dużą melodyjnością? Akcenty są bardziej wyraziste, elastyczne, intonacja w pytaniach jest mocno wznosząca, język często odzwierciedla emocje mówiącego. Akcent amerykański cechuje większe wyważenie. Intonacja również może charakteryzować się pewną dynamiką, będzie jednak zdecydowanie mniej zmienna.

Różnice pomiędzy angielskim amerykańskim i brytyjskim

Różnice pomiędzy pisownią brytyjską i amerykańską

Istnieje wiele różnic w pisowni, które możemy uznać za charakterystyczne dla jednego bądź drugiego dialektu.

colour vs color – our vs or

Brytyjski angielski zazwyczaj używa formy kończącej się na our: colour, favour, honour. W odmianie amerykańskiej będą to kolejno: color, favor, honor.

apologize vs apologise – ize vs ise lub analyse vs analyze

Amerykański angielski częściej używa formy kończącej się na ize: realize, organize, recognize. Różnice pisowni w brytyjskim polegają na zmianie z na s: realise, organise, recognise.

center vs centre – er vs re

Tam, gdzie Amerykanin powie center, meter, theater, Brytyjczyk użyje formy centre, metre, theatre.

traveller vs traveler – podwójne spółgłoski

Zapis brytyjski charakteryzuje się użyciem podwójnych spółgłosek w niektórych słowach: traveller, enrollment, modelling. Zapis amerykański w tych samych wyrazach będzie bardziej oszczędny w środkach: traveler, enrolment, modeling.

licence vs license – ence vs ense

Pisownia brytyjska użyje formy kończącej się na ence: defence, pretence. Pisownia amerykańska natomiast pozwala jedynie na formę: ense: defense, pretense.

dialogue vs dialoge – ogue vs og

Tam, gdzie Brytyjczyk rozszerzy słowo o dodatkowe litery: dialogue, prologue, catalogue, Amerykanin po raz kolejny będzie bardziej oszczędny w środkach: dialog, monolog, catalog.

Jak widzicie różnice pisowni niektórych słów w amerykańskim i brytyjskim są widoczne, ale też łatwe do rozpoznania, sklasyfikowania i przypasowania do pewnej reguły.

Brytyjski vs amerykański – jakie są różnice językowe?

Słownictwo brytyjskie i amerykańskie jest do siebie niezwykle zbliżone. Widoczne są jednak pewne różnice, które warto zapamiętać, jeśli chcemy uniknąć nieporozumień.

Jednym z przykładów może być słowo pavement, które w amerykańskiej odmianie języka angielskiego oznacza wybrukowaną, utwardzoną powierzchnię. W Wielkiej Brytanii oznacza chodnik. Z kolei w amerykańskim słowo chodnik to po prostu sidewalk.

Podobnie powinniśmy uważać na słowo chips, które w amerykańskim oznacza chipsy, (UK: crisps), natomiast amerykańskie fries (frytki) to właśnie brytyjskie chips (jak w niezwykle popularnym daniu fish and chips).

Słownictwo używane do opisu części samochodu również się różni. Podczas gdy w amerykańskiej odmianie języka angielskiego bagażnik to trunk, a maska to hood. W Wielkiej Brytanii użyjemy odpowiednio boot oraz bonnet. w USA samochodem wyjedziemy na highway/freeway (autostrada), w UK dołączymy do ruchu na motorway.

Czym jeszcze brytyjski różni się od amerykańskiego jeśli chodzi o słownictwo? W Stanach Zjednoczonych pojedziemy na vacation, w Wielkiej Brytanii udamy się na holiday. Jeśli rozchorujemy się w Nowym Jorku, to w poszukiwaniu leków udamy się do drugstore/ pharmacy, być może będzie tam kolejka (line). W Londynie natomiast pójdziemy do chemist i poczekamy w queue.

W Stanach Zjednoczonych powiemy: pacifier na smoczek, stroller na wózek, diaper na pieluche, pet peeve na coś co nas drażni. Brytyjczyk zastąpi te słówka odpowiednio: dummy, pusher, nappy, hate peeve.

Takich słów jest znacznie więcej, jednak precyzyjne określenie ich ilości nie jest łatwe. Trzeba pamiętać, że różnice mogą wynikać z przeróżnych czynników. Jednym z nich są zmiany językowe. Język to dynamiczny twór, żywy organizm, który ewoluuje wraz ze zmianami dookoła nas, postępem technologicznym, wpływami kulturowymi. W języku pojawiają się określenia, idiomy i wyrażenia slangowe mocno związane z pop kulturą i ściśle skorelowane ze środowiskiem.

A zatem jeśli chcemy biegle mówić po angielsku warto pamiętać, że nie da się traktować języka w oderwaniu od kultury. Jeśli chcecie więcej poczytać o wpływie kultury na język, w szczególności idiomy, zachęcam was do przeczytania tego artykułu „Idiomy w języku angielskim”, a także do wysłuchania podcastu „Angielskie i amerykańskie idiomy”.

Gramatyka angielska w UK i USA

Podczas gdy akcent brytyjski i amerykański znacznie się od siebie różnią, słownictwo i pisownia również mają swoje różne warianty, gramatyka w zarówno jednym, jak i drugim przypadku jest do siebie niezwykle zbliżona. Można jednak zauważyć pewne różnice.

Gramatyka w brytyjskiej odmianie języka angielskiego od amerykańskiej różni się między innymi tym, że dozwala na częstsze użycie czasu Present Perfect. Tam gdzie Brytyjczyk powie: „I have just seen a ghost!”, Amerykanin z dużą dozą prawdopodobieństwa wykrzyknie po prostu: „I just saw a ghost!”

Tam, gdzie Wyspiarz powie have got (I’ve got a dog), Amerykanin użyje po prostu formy have (I have a dog). Angielski na Wyspach dopuszcza użycie zarówno liczby mnogiej, jak i pojedynczej z rzeczownikami zbiorowymi (collective nouns) w zależności od kontekstu. W USA będzie to częściej liczba pojedyncza. Pozostałe różnice w gramatyce języka mogą także dotyczyć niektórych przyimków (USA – on the weekend, UK – at the weekend), interpunkcji – w Wielkiej Brytanii częściej używa się pojedynczych cudzysłowów.

A różnic jest więcej…

W powyższym artykule poruszyliśmy takie tematy, jak intonacja, wymowa i gramatyka, słownictwo i pisownia. Warto pamiętać, że istnieje jeszcze wiele aspektów wartych uwagi, takich jak różnice kulturowe i historyczne, które determinują język i poszczególne idiomy, formy grzecznościowe (Brytyjczycy mają tendencję do stosowania bardziej formalnych wyrażeń), rozmaite dialekty, a nawet tematy poruszane podczas small talków. Jest to jednak temat na osobny artykuł. Tymczasem mam nadzieję, że powyższy tekst był dla was ciekawy i informacyjny!

Chcesz mówić płynnie po angielsku?
Wypróbuj metodę SPIKFLOW podczas darmowej lekcji

Odbieram darmową lekcję Sprawdź dostępne pakiety

Zobacz inne artykuły

  1. Piosenki jako cenne materiały do nauki języka angielskiego

    Lubisz słuchać dobrej muzyki? Może robisz to prowadząc samochód lub ćwicząc na siłowni? Chętnie kołyszesz biodrami w rytm piosenek Shakiry? A gdyby tak połączyć przyjemne z pożytecznym?

    Czytaj dalej
  2. Idiomy biznesowe w języku angielskim

    Idiomy biznesowe (business idioms) w języku angielskim

    Pragniesz wznieść swój język biznesowy na wyższy level? Prowadzić negocjacje na najwyższym poziomie? Pamiętaj, że rodzimi użytkownicy języka niezwykle często posługują się w komunikacji idiomami (idioms) czy też czasownikami frazowymi (phrasal verbs). Poznaj idiomy biznesowe i zastosuj je w praktyce.

    Czytaj dalej
  3. Testy poziomujące w nauce języka angielskiego (placement tests) – ich rola i znaczenie

    Angielski jest jednym z najpopularniejszych języków na świecie. Otwiera przed nami wiele drzwi. Stąd wielu z nas podejmuje decyzję o rozpoczęciu nauki tego języka i poszerzaniu swoich kompetencji. Jednak kierunek, jaki obierzemy w nauce zależy od tego, na jakim poziomie się znajdujemy. Aby dobrze określić nasze potrzeby i zdefiniować cele, warto napisać test poziomujący z angielskiego.

    Czytaj dalej
Zobacz nasz blog